Wat is een aanmerkelijk belang?
Het regime van aanmerkelijk belang is van toepassing wanneer een natuurlijke persoon minstens 20% van de aandelen van een vennootschap bezit. Dit wordt individueel beoordeeld — de aandelen van familieleden worden niet meegeteld. Voor de meeste KMO-eigenaars in België zal dit regime van toepassing zijn, aangezien zij typisch 100% of een meerderheidsbelang aanhouden.
Het aanmerkelijk-belangregime biedt significant gunstigere tarieven dan het vlakke tarief van 10% uit het standaardregime. Het is specifiek ontworpen voor ondernemers die hun bedrijf verkopen.
De progressieve tariefschalen
De meerwaarde wordt belast volgens progressieve schijven. De eerste €1.000.000 is volledig vrijgesteld (0%) per rollende periode van vijf jaar. Van €1.000.000 tot €2.500.000: 1,25%. Van €2.500.000 tot €5.000.000: 2,5%. Van €5.000.000 tot €10.000.000: 5%. Boven €10.000.000: 10%.
Concreet voorbeeld: bij een meerwaarde van €5.000.000 betaalt u: €0 op de eerste €1M + €18.750 op de schijf €1M-€2,5M (1,25%) + €62.500 op de schijf €2,5M-€5M (2,5%) = €81.250 totaal. Dat is een effectief tarief van slechts 1,625%. Bij een gewone particulier onder het standaardregime zou dezelfde meerwaarde €500.000 aan belasting kosten (10%).
De vrijstelling van €1 miljoen per vijf jaar
De vrijstelling van €1.000.000 kan slechts eenmaal per vijf jaar volledig worden benut. Dit is een anti-misbruikbepaling: het voorkomt dat aandeelhouders hun participatie in jaarlijkse schijven van net onder €1M verkopen om systematisch de vrijstelling te benutten.
Strategisch betekent dit: als u van plan bent uw bedrijf te verkopen, is het fiscaal voordeliger om de volledige participatie in één keer te verkopen en de vrijstelling maximaal te benutten, dan om gefaseerd te verkopen over meerdere jaren.
Verkoop aan een niet-EER vennootschap: 16,5%
Een bijzonder tarief geldt wanneer aandelen worden verkocht aan een vennootschap die niet in de Europese Economische Ruimte is gevestigd: een vlak tarief van 16,5%. Dit is hoger dan de progressieve tarieven en is bedoeld om belastingontwijking via buitenlandse structuren te ontmoedigen.
Voor KMO-eigenaars die overwegen hun bedrijf te verkopen aan een buitenlandse koper buiten de EER (bijvoorbeeld een Amerikaans of Aziatisch bedrijf), is dit een belangrijke overweging bij de structurering van de deal.
Interne meerwaarden: het 33%-regime
Wanneer aandelen worden verkocht aan een vennootschap die door de verkoper zelf wordt gecontroleerd — direct of indirect via familieleden — geldt een vlak tarief van 33%. Dit regime viseert specifiek de zogenaamde 'interne meerwaarden': het verkopen van aandelen aan uw eigen holdingvennootschap om de meerwaarde belastingvrij op te potten.
Dit was vóór 2026 een veelgebruikte techniek om vermogen fiscaalvriendelijk naar een holdingvennootschap over te hevelen. Met een tarief van 33% is deze constructie fiscaal veel minder aantrekkelijk geworden.
Impact op bedrijfsoverdrachten en exitplanning
De nieuwe belasting verandert de dynamiek van bedrijfsoverdrachten fundamenteel. Verkopers willen hogere prijzen om het nettoverlies te compenseren. Aandeelhoudersovereenkomsten en exit-clausules moeten worden herzien. De timing van een verkoop wordt fiscaal relevanter.
De sleutel tot optimalisatie is een zo hoog mogelijke referentiewaarde op 31 december 2025. Hoe hoger de referentiewaarde, hoe lager de belastbare meerwaarde bij een toekomstige verkoop. Een professionele waardering door een onafhankelijk expert — ondersteund door een platform als VARE — is de eerste stap.